Przepis
Gotukola sambol — lankijska sałatka z wąkroty
- Zioło:
- Wąkrota azjatycka Centella asiatica
- Metoda:
- Zastosowanie kulinarne
- Część rośliny:
- Liść
Około 15 minPoczątkującyProfil naukowy przepisu
Postępowanie
- Dwie garście świeżych liści wąkroty z ogonkami kilkakrotnie wypłucz i pokrój w cienkie paski.
- Dodaj pół startego kokosa (lub 3 łyżki suszonego, krótko namoczonego), 1 drobno posiekaną szalotkę i pół papryczki chili.
- Skrop sokiem z połowy limonki, posól i wymieszaj rękami, by kokos wchłonął sok.
- Podawaj natychmiast do ryżu lub jako dodatek.
Ekstrakcja
- Zioło:
- 2 garści świeżych liści (około 60 g) na 2 porcje
- Rozpuszczalnik:
- na surowo, tylko z sokiem z limonki i kokosem; bez obróbki termicznej
- Trwałość:
- zjeść natychmiast
- Substancje docelowe:
- zjadana jest cała roślina — triterpeny (azjatykozyd) i błonnik pozostają w liściu
Uwagi
Zwykła potrawa lankijska. Dzikie liście dokładnie umyć (rośnie przy wodzie). Przy wewnętrznym leczniczym stosowaniu skoncentrowanych preparatów zgłaszano pojedyncze uszkodzenia wątroby — jako sałatka w zwykłej ilości to jedzenie, nie leczenie.
Dlaczego to działa
Surowy liść zachowuje triterpeny (azjatykozyd, madekasozyd) i witaminy częściowo tracone przy gotowaniu. Tradycyjna ajurwedyjska opinia "zioła pamięci" nie ma dostatecznych podstaw klinicznych u ludzi; monografia EMA uznaje tylko zewnętrzne stosowanie na skórę.
Literatura
- EMA HMPC — Centellae asiaticae herba, European Union herbal monograph (revision 1, 2022) — Monografia dotyczy stosowania zewnętrznego przy drobnych dolegliwościach skórnych i gojeniu niewielkich ran; zastosowanie kuchenne wykracza poza jej zakres.
- Gohil KJ, Patel JA, Gajjar AK (2010): Pharmacological review on Centella asiatica. Indian J Pharm Sci 72(5):546–556 — Przegląd tradycyjnego zastosowania i farmakologii triterpenów.
Powiązane
Wąkrota azjatycka — Karta zioła
Zastosowanie kulinarne — Szczegóły metody przetwarzania