Azadirachta indica
Miodla indyjska
OstrożnośćInne nazwy: Neem, Nimba, Indian lilac, Margosa, Veppilai, Mimba
Indyjskie drzewo o gorzkich liściach i oleistych nasionach — znane jako 'neem'.
Wiecznie zielone drzewo o pierzastych liściach i drobnych białych kwiatach; liście mają silnie gorzki smak, a jądra nasion dostarczają oleju tradycyjnie używanego w indyjskiej pielęgnacji skóry i włosów.
- Rodzina
- miodlowate
- Typ rośliny
- drzewo wiecznie zielone
Znaczenie stopni bezpieczeństwa (rozwiń legendę)
- Ogólnie uznawane za bezpieczne. Zwykle pospolite zioło przy rozsądnym zbiorze i użyciu; mimo to zawsze czytaj konkretne ostrzeżenia na karcie.
- Informacja. Przede wszystkim stopień informacyjny — ważne są szczegóły w tekście i przy ostrzeżeniach poniżej.
- Ostrożność. Wymaga zwiększonej ostrożności (dawkowanie, długość stosowania, grupy wrażliwe, interakcje).
- Ryzykowne. Znaczne ryzyko — sprawdź źródła, przeciwwskazania i ewentualny nadzór specjalisty.
- Nie w warunkach domowych. Nie nadaje się do eksperymentów w warunkach domowych bez wiedzy i pewności.
- Wysokie ryzyko przy stosowaniu wewnętrznym. Szczególne ryzyko przy stosowaniu wewnętrznym (np. alkaloidy); unikaj długotrwałego lub nieodpowiedzialnego podawania.
- Niepodano. Stopień nie jest jeszcze uzupełniony — polegaj na poszczególnych ostrzeżeniach i odnośnikach poniżej.

Fotografia na Wikimedia Commons (CC BY 3.0).
Pokrój rośliny
Bezpieczeństwo — przeczytaj przed użyciem
Przy tym ziele ważne jest sprawdzenie ostrzeżeń, pomyłek i ewentualnych przestróg. Zacznij najpierw od sekcji Bezpieczeństwo.
Szybki przegląd
Podsumowanie do praktycznej decyzji; szczegóły znajdują się w sekcjach poniżej.
- Stopień bezpieczeństwa
- Ostrożność szczegóły
- Źródła naukowe na karcie
- Tak — źródła podane przy twierdzeniach sekcja Nauka
- Kiedy i co zbierać
- Liść — styczeń–grudzień
- Owoc — czerwiec–sierpień
- Metody przetwarzania
Kąpiel, Olej ziołowy, Zastosowanie kulinarne
Wszystkie metody i przepisy na karcie- Tematy i dolegliwości
Cera i lokalne niedoskonałości, Jama ustna i dziąsła, Po ukąszeniach owadów…
Sekcja tematy, Przegląd dolegliwości
Identyfikacja i pomyłki
Wiecznie zielone lub częściowo zrzucające liście drzewo z rodziny miodlowatych (Meliaceae), osiągające zwykle 15–20 m. Liście neparzystopierzaste, skrętoległe, z 8–19 sierpowatymi, ostro piłkowanymi listkami o asymetrycznej nasadzie; młode ulistnienie bywa czerwonawy. Kwiaty drobne, białe, pachnące, w luźnych wiechach. Owocem jest gładki jajowaty pestkowiec (ok. 1–2 cm) dojrzewający na żółto, zawierający jedno nasiono. Zarówno liście, jak i nasiona mają charakterystyczny gorzki, czosnkowo-siarkowy zapach.
Możliwe pomyłki i zagrożenia
Najpoważniejszym zagrożeniem jest pomylenie z blisko spokrewnioną miodlą pospolitą (Melia azedarach), której owoce są TRUJĄCE. Kluczowe różnice: neem (Azadirachta indica) ma liście pojedynczo pierzaste i jajowaty, jednonasienny pestkowiec, podczas gdy Melia azedarach ma liście 2-3-krotnie pierzaste i kuliste owoce z 3-6 nasionami. Liście neemu są ponadto wyraźnie bardziej błyszczące. Historyczne zamieszanie w nomenklaturze pogłębia to ryzyko.
Podobne zioła
Na razie nie powiązano pokrewnych ziół.
Tematy i dolegliwości
Więcej tematów znajdziesz w przeglądzie dolegliwości i tematów.
- Cera i lokalne niedoskonałościTradycyjne· Ramy tradycyjne / kulturowe
- Jama ustna i dziąsłaTradycyjne· Ramy tradycyjne / kulturowe
- Po ukąszeniach owadówTradycyjne· Ramy tradycyjne / kulturowe
- Rośliny święteTradycyjne· Ramy tradycyjne / kulturowe
- SkóraTradycyjne· Ramy tradycyjne / kulturowe
Występowanie geograficzne
Indie
Raczej marginalnie (ogród, uprawa lub występowanie na granicy zasięgu)
Indonezja
Raczej marginalnie (ogród, uprawa lub występowanie na granicy zasięgu)
Zbiór
- Liśćstyczeń–grudzień
cały rok
Region: IndieUwagi: Liście i młode gałązki przez cały rok; nasiona po opadnięciu owoców.
- Owocczerwiec–sierpień
lato
Region: IndieUwagi: Żółtawe pestkowce dojrzewają wraz z monsunem od czerwca do sierpnia; zbiera się opadłe, usuwa miąższ, a nasiona suszy w cieniu na olej. Nasiona szybko tracą azadyrachtynę — przetworzyć w ciągu kilku tygodni.
Przechowywanie
- Suszenie(Liść)
Suszone liście 1 rok w szczelnym naczyniu; w Indiach garść suchych liści wkłada się do zapasów ryżu i roślin strączkowych przeciw owadom.
- Światło:
- Z dala od światła.
- Wilgotność:
- Chronić przed wilgocią.
- Chłodzenie / lodówka(Owoc)
Tłoczony olej neem 1 rok w ciemnej butelce w chłodzie; poniżej 20 °C tężeje, przed użyciem ogrzać w dłoniach. Zapach siarki i czosnku jest normalny.
- Światło:
- Ciemne szkło.
- Bezpieczeństwo:
- Oznaczyć "tylko zewnętrznie" i przechowywać poza zasięgiem dzieci — spożycie oleju powoduje zatrucie.
Metody przetwarzania na karcie zioła
Dodatek do wody kąpielowej lub wyciąg kąpielowy; zastosowanie zewnętrzne.
Szczegółowy opis metody (z katalogu)
Przygotowanie kąpielowe przenosi rozpuszczalne składniki do wody, gdzie działają na skórę krótkotrwale. Stężenie i temperatura wody zmieniają odczucia oraz ewentualne podrażnienia.
Po kąpieli opłucz wannę, aby resztki materiału nie pozostawiały przebarwień.
Kontekst tradycyjny przy tej metodzie: tak·Kontekst naukowy przy tej metodzie: nie
Maceracja ziół w oleju roślinnym (na zimno lub przy lekkim podgrzewaniu).
Szczegółowy opis metody (z katalogu)
Olej ziołowy powstaje przez zanurzenie suszu lub świeżego materiału w oleju (np. oliwie, oleju słonecznikowym) wraz z upływem czasu i ewentualnie delikatnym podgrzewaniem. Wynik nie jest olejkiem eterycznym z destylacji — to inny rodzaj ekstraktu i zastosowania (często zewnętrzne lub kulinarne).
Temperatura, światło i wilgotność materiału wpływają na trwałość; jełczenie oleju oznacza konieczność wyrzucenia produktu.
Kontekst tradycyjny przy tej metodzie: tak·Kontekst naukowy przy tej metodzie: nie
Olej z nasion tłoczony na zimno jest preparatem do użytku zewnętrznego i ogrodniczego (oprysk przeciw owadom). Nigdy nie podawać wewnętrznie — zatrucia dzieci olejem neem z wymiotami, drgawkami i zaburzeniami świadomości opisano w literaturze pediatrycznej (Sundaravalli et al. 1982).
Gotowanie, pieczenie, doprawianie jako żywność — kategoria ogólna poza twierdzeniami leczniczymi.
Szczegółowy opis metody (z katalogu)
Zastosowanie kulinarne obejmuje zioła jako składniki potraw, napojów lub przyprawy. Tutaj nie oceniamy działań leczniczych — przypominamy jedynie o oznaczeniu gatunku, alergiach i obróbce termicznej tam, gdzie jest konieczna (np. niektóre owoce lub części roślin).
Połączenie z alkoholem, cukrem lub długim gotowaniem zmienia rezultat; przepisy weryfikuj ze źródeł kulinarnych.
Kontekst tradycyjny przy tej metodzie: tak·Kontekst naukowy przy tej metodzie: nie
Zastosowanie tradycyjne / duchowe
Oddzielnie od nauki — zapisy są kulturowe lub symboliczne, nie są zaleceniami leczniczymi.
Drzewo, w którym mieszka Śitala — i gorzki nowy rok
Symbolika
Zastosowanie duchoweZastosowanie ludoweMitologiaRytuałW ludowym hinduizmie neem jest siedzibą bogini Śitali, opiekunki chroniącej przed ospą i gorączką; podczas choroby jego gałązki wiesza się nad drzwiami, a chory leży na liściach. W wiosenny nowy rok Ugadi (Andhra Pradesh, Karnataka) je się kwiaty neem z cukrem trzcinowym — gorzkie pachadi, przypominające, że rok przyniesie słodycz i gorycz. Zapis rytuału i symboliki.
- Forma:
- drzewo bogini Śitali; gorzko-słodkie pachadi na Ugadi
- Siła twierdzenia:
- Tradycja
- Uwaga do źródła:
- Alzohairy 2016 (wstęp o znaczeniu kulturowym); tradycja Ugadi i Gudi Padwa; ludowy kult Śitali w północnych Indiach.
Wiedza naukowa
Każde twierdzenie ma typ badania i źródło (URL lub DOI) tam, gdzie są dostępne. Dane o dawce z literatury mają charakter wyłącznie informacyjny.
Jak czytać znaczniki siły dowodu i typu badania
Znaczniki podsumowują, jak zapis jest oznaczony w katalogu — nie są medyczną oceną skuteczności. Przy każdym zapisie zawsze czytaj podsumowanie, ograniczenia i odnośnik do źródła.
Siła dowodu
- Poziom dowodów niepodany
- Autor zapisu nie podał stopniowania; oceniaj według tekstu podsumowania, ograniczeń i odnośnika do źródła.
- Literatura opisowa / orientacyjna
- Literatura opisowa lub fachowa bez kontrolowanego porównania grup — raczej kontekst niż 'dowód działania'.
- Słabe dowody
- Badanie lub wniosek ze znacznymi ograniczeniami metodycznymi; traktuj tylko jako sygnał do dalszej lektury.
- Wstępne ustalenia
- Pierwsze lub mniejsze badania — interesujący kierunek, ale nie ostatnie słowo o skuteczności ani bezpieczeństwie.
- Średnia siła dowodu
- Średnia siła zależnie od projektu badania; nadal obowiązują ograniczenia próby i kontekstu.
- Mocniejsze dowody
- Mocniejszy projekt lub spójność wyników w granicach podanych ograniczeń badania.
- Praca przeglądowa / review
- Praca przeglądowa podsumowuje wiele źródeł; jakość zależy od metody przeglądu i obszaru.
Typ badania
- Tekst opisowy / fachowy
- Tekst fachowy lub przegląd bez klasycznego projektu badania.
- Badanie in vitro
- Eksperyment w kulturze komórkowej lub probówce — nie mówi o działaniu w organizmie.
- Badanie na zwierzętach
- Model na zwierzętach — przeniesienie na człowieka nie jest oczywiste.
- Badanie obserwacyjne
- Obserwacja grup bez losowego przydziału leczenia; może mylić z powodu zakłóceń przyczynowych.
- Badanie kliniczne
- Badanie kliniczne z udziałem ludzi; ważne są wielkość próby i grupa kontrolna.
- Randomizowane badanie kontrolowane
- Randomizowane badania kontrolowane należą do mocniejszych projektów, jeśli są dobrze przeprowadzone.
- Praca przeglądowa
- Praca przeglądowa podsumowuje wiele prac — zależy od reguł doboru literatury.
- Przegląd systematyczny
- Przegląd systematyczny z jasną metodyką wyszukiwania i doboru badań.
- Metaanaliza
- Statystyczne połączenie wielu badań; wynik zależy od danych wejściowych i heterogeniczności.
- Ocena regulacyjna / monografia (EMA, WHO…)
- Podsumowanie organu regulacyjnego dotyczące preparatu ziołowego — inny kontekst niż pojedyncze RCT; często dotyczy preparatów, a nie domowej herbaty.
- Monografia fachowa (preparaty ziołowe)
- Systematyczne zestawienie literatury o roślinie lub surowcu — jakość zależy od autora i roku wydania.
Przegląd podsumowuje składniki neem (azadyrachtyna, nimbina, nimbidyna, nimbolid, kwercetyna) oraz badania laboratoryjne i zwierzęce działania przeciwdrobnoustrojowego, przeciwzapalnego, antyoksydacyjnego i hepatoprotekcyjnego; kontrolowane badania u ludzi są rzadkie.
Literatura opisowa / orientacyjnaPraca przeglądowaRok: 2016Ograniczenia: Głównie dane przedkliniczne; niejednorodne ekstrakty i części rośliny; czasopismo o słabszej kontroli jakości.
Alzohairy MA — Evidence-Based Complementary and Alternative Medicine
DOI: 10.1155/2016/7382506
Zdjęcia
Główne zdjęcie znajduje się w nagłówku karty. Kolejne zdjęcia pojawią się tutaj, gdy będą dostępne.
Bezpieczeństwo
Znaczenie typów ostrzeżeń
Typ przy każdym ostrzeżeniu pomaga pogrupować temat — nie określa samej istotności (tę oznacza osobny znacznik).
- Stosowanie wewnętrzne
- Ryzyko połykania, ekstraktów, długości stosowania lub stężenia przy stosowaniu wewnętrznym.
- Interakcje / leki
- Możliwy wpływ na leki lub współwystępowanie z leczeniem — skonsultuj źródła i specjalistę.
- Surowe części rośliny
- Surowe, niedojrzałe lub źle przygotowane części rośliny mogą być niebezpieczne.
- Toksyny i regulacje
- Zawartość substancji toksycznych lub składników regulowanych (np. w destylatach).
- Kontakt z rośliną
- Podrażnienie skóry lub błon śluzowych przy kontakcie ze świeżą rośliną lub sokiem.
- Alergia
- Reakcje alergiczne, często związane z rodziną roślin lub uczuleniem.
- Zbiór i zanieczyszczenie
- Zanieczyszczenie, pomyłka gatunku lub zbiór z nieodpowiedniego miejsca.
- Ciąża i karmienie piersiąWysoka istotnośćpregnancy
Neem (szczególnie olej i kora) nie jest zalecany w ciąży i podczas karmienia piersią; w ajurwedzie stosuje się go tradycyjnie poza tymi okresami.
- Zatrucie olejem neem u dzieciWysoka istotnośćToksyny i regulacje
Literatura pediatryczna z Indii (Sundaravalli et al. 1982, Indian Journal of Pediatrics) opisała zatrucia niemowląt i małych dzieci po łyżeczce oleju neem (margozowego) podanego "na przeziębienie": wymioty, senność, drgawki, kwasica metaboliczna i encefalopatia przypominająca zespół Reye'a, również ze zgonami. Nigdy nie podawać oleju wewnętrznie, szczególnie dzieciom; odwary z liści i olej przechowywać osobno i opisane.